తుంగభద్ర నుంచి తెలంగాణకు రావాల్సిన నికర వాటా జలాల వినియోగంపై ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి జలసౌధలో ఉన్నతస్థాయి సమీక్ష నిర్వహించారు. భాగస్వామ్య రాష్ట్రాలతో సమన్వయ సాధనకు కేంద్ర ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకోవాలని సీఎం విజ్ఞప్తి చేశారు.
తెలంగాణకు హక్కుగా 15.9 టీఎంసీలు — అందుతున్నది ఐదారు మాత్రమే
తుంగభద్ర డ్యామ్, నది ప్రవాహం నుంచి తెలంగాణకు హక్కుగా 15.9 టీఎంసీల నీరు రావాల్సి ఉంది. కానీ ఇప్పుడు ఐదారు టీఎంసీలకు మించి అందడం లేదని సీఎం రేవంత్ రెడ్డి ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. రాజోలీ-డైవర్సన్ స్కీమ్ (ఆర్డీఎస్) కింద జోగులాంబ గద్వాల జిల్లాలో దాదాపు 75 గ్రామాల్లో 83,987 ఎకరాల ఆయకట్టుకు నీరు అందాల్సి ఉంది.
తుంగభద్ర బోర్డు పటిష్టానికి డిమాండ్
తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్ణాటక మూడు రాష్ట్రాల భాగస్వామ్యం ఉన్నందున కేంద్ర జల సంఘం (CWC) సారథ్యంలో తుంగభద్ర బోర్డును పటిష్టం చేయాలని ముఖ్యమంత్రి డిమాండ్ చేశారు. మూడు రాష్ట్రాల నీటి వాటాల సమర్థ వినియోగానికి ఇది అవసరమని నొక్కిచెప్పారు.
ఆర్డీఎస్ ఆనకట్ట భద్రతపై ఆందోళన
ఆర్డీఎస్ ఆనకట్ట ప్రమాదకరంగా మారిందని అత్యవసరంగా భద్రతా పనులు గుర్తించాలని సీఎం సూచించారు. రాజోలి బండ డైవర్సన్ కెనాల్ ఆధునికీకరణకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఇప్పటికే రూ. 59 కోట్లు డిపాజిట్ చేసింది. అయినా పనులు పూర్తి కాలేదని సమావేశంలో అధికారులు స్పష్టం చేశారు. ప్యాకేజీ 1, 2 పనులు ఇంకా చేపట్టలేదని, ప్యాకేజీ 3, 4 మాత్రం పూర్తయ్యాయని తెలిపారు. నిలిచిపోయిన మొదటి రెండు ప్యాకేజీల పనులు వెంటనే చేపట్టాలని మూడు రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రుల సమావేశంలో ప్రస్తావించాలని నిర్ణయించారు.
పూడిక సమస్య — 2004 నిపుణుల కమిటీ సిఫారసులు నేటికీ అమలు కాలేదు
ఆర్డీఎస్ వద్ద తెలంగాణ భూభాగం వైపు పూడిక నిండిపోవడం వల్ల నీటి మళ్లింపు ఆశించిన స్థాయిలో సాధ్యం కావడం లేదని ఇంజనీర్లు సమీక్షలో తెలిపారు. 2004లో నిపుణుల కమిటీ పూడిక తొలగించాలని సూచించినా ఆ సిఫారసులు నేటికీ అమలు కాలేదు. పూడిక పేరుకున్న ప్రాంతం కర్ణాటకలో ఉన్నందున ఆ రాష్ట్ర సహకారం కోరాలని నిర్ణయం తీసుకున్నారు. తక్షణం పూడిక తొలగింపుతో పాటు 2004 కమిటీ సూచనలు అమలు చేయాలని కేంద్రానికి వినతిపత్రం ఇవ్వాలని సీఎం ఆదేశించారు.
మల్లమ్మకుంట రిజర్వాయర్ కెపాసిటీ పెంపు — ఎత్తిపోతల ప్రత్యామ్నాయాలు
తుంగభద్ర ఎత్తిపోతల పథకంలో భాగంగా గరిష్ట స్థాయిలో నీటిని వినియోగించుకునే ప్రత్యామ్నాయాలను పరిశీలించాలని అధికారులను ముఖ్యమంత్రి ఆదేశించారు. తుమ్మిళ్ల నుంచి నీటిని వినియోగించుకునేందుకు కీలకమైన మల్లమ్మకుంట బ్యాలెన్సింగ్ రిజర్వాయర్ కెపాసిటీ పెంచాలని, వేగంగా పనులు చేపట్టాలని స్పష్టం చేశారు.
సమీక్షలో పాల్గొన్న వారు
జలసౌధలో జరిగిన ఈ ఉన్నతస్థాయి సమీక్షలో మంత్రులు ఎన్. ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి, జూపల్లి కృష్ణారావు, ఎంపీ మల్లు రవి, ప్రభుత్వ సలహాదారు జితేందర్ రెడ్డి, సలహాదారు ఆదిత్య నాథ్ దాస్, నీటిపారుదల శాఖ ఉన్నతాధికారులు పాల్గొన్నారు.


FAQs
Q1: తెలంగాణకు తుంగభద్ర నుంచి హక్కుగా ఎంత నీరు రావాల్సి ఉంది?
A: తుంగభద్ర డ్యామ్, నది ప్రవాహం నుంచి తెలంగాణకు హక్కుగా 15.9 టీఎంసీల నీరు రావాల్సి ఉంది. కానీ ప్రస్తుతం ఐదారు టీఎంసీలకు మించి అందడం లేదు.
Q2: ఆర్డీఎస్ కింద జోగులాంబ గద్వాల జిల్లాలో ఎంత ఆయకట్టుకు నీరు అందాల్సి ఉంది?
A: ఆర్డీఎస్ కింద జోగులాంబ గద్వాల జిల్లాలో 75 గ్రామాల్లో 83,987 ఎకరాల ఆయకట్టుకు నీరు అందాల్సి ఉంది.
Q3: తుంగభద్ర బోర్డు పటిష్టం అంటే ఏమిటి? ఎందుకు అవసరం?
A: తెలంగాణ, ఏపీ, కర్ణాటక మూడు రాష్ట్రాల నీటి వాటాల సమర్థ వినియోగానికి కేంద్ర జల సంఘం (CWC) సారథ్యంలో తుంగభద్ర బోర్డు పటిష్టంగా పనిచేయాల్సిన అవసరం ఉంది.
Q4: రాజోలి బండ డైవర్సన్ కెనాల్కు తెలంగాణ ఎంత నిధులు డిపాజిట్ చేసింది?
A: రాజోలి బండ డైవర్సన్ కెనాల్ ఆధునికీకరణకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం రూ. 59 కోట్లు ఇప్పటికే డిపాజిట్ చేసింది. అయినా పనులు పూర్తి కాలేదు.
Q5: తుంగభద్ర వద్ద పూడిక సమస్య ఎందుకు తీవ్రంగా ఉంది?
A: పూడిక పేరుకున్న భూభాగం కర్ణాటకలో ఉంది. 2004లో నిపుణుల కమిటీ పూడిక తొలగించాలని సూచించినా ఇప్పటికీ అమలు కాలేదు. దీంతో నీటి మళ్లింపు ఆశించిన స్థాయిలో సాధ్యం కావడం లేదు.
